Ulusların tarihlerinde dönüm noktalarını ve atılımlarını simgeleyen isimler vardır. Karabük, Türk ulusunun tarihinde yer alan, işte bu ışıltılı isimlerden biridir.
Karabük adının Türkiye'nin yazgısında görev üstlenmek üzere saptandığı ve işitilmeye başlandığı yıllar, Cumhuriyetin gençlik yıllarıdır. Büyük kurtarıcı ve kurucu Atatürk, her biri başlı başına "devrim" yaratan kararlarından bir yenisini daha verir. Türkiye sanayileşecek ve sanayileşme "ulusal" bir nitelik taşıyacaktır. Modern Türkiye'nin endüstriyel atılımlarına öncülük edip temel oluşturacak entegre demir çelik tesisleri, en uygun yerde ve koşulda süratle kurulacaktır. Büyük Önder'in, bütün bir ulusun da özlemini yansıtan bu kararı, O'nun sağlığında hayata geçirilir.
Bir sanayinin doğuşu
Ülkemizde demir çelik sanayisinin kurulmasına yönelik ilk girişimlere İktisat Vekâleti tarafından 1925 yılında başlanmıştır. Bu amaçla Avrupa'dan getirtilen uzmanlara madenlerimiz incelettirilmiş, 29 Mart 1926 tarihinde ise demir sanayisinin tesisine dair ilk kanun Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Ancak demir çelik sanayisinin kuruluşuna yönelik 1932 yılına kadar aralıklarla süren çalışmalardan netice alınamamış, 1932 yılında ise yabancı uzmanlara yeniden inceleme ve araştırma yaptırılmıştır. Demir Çelik sanayisinin kuruluş yerinin saptanması ve diğer sorunlarının incelenmesi için ise Sümerbank ve Erkân-ı Harbiye temsilcilerinin ortaklaşa yürüttükleri çalışma ile gerekli koşullar her yönüyle araştırılmış ve Türkiye'nin ilk entegre demir-çelik sanayinin; maden kömürü havzasına ve sahile yakınlığı, demiryolu güzergâhında bulunuşu, jeolojik bakımdan ağır endüstrinin kurulmasına elverişli olması ve stratejik uygunluğu nedeniyle 13 hanelik Karabük Köyü'nde kurulmasına karar verilmiştir.
Tesislerin yapımı, 10 Kasım 1936 tarihinde İngiliz Hükümeti ile imzalanan 2,5 milyon sterlinlik kredi anlaşmasına dayalı olarak H. A. Brassert firmasına ihale edilmiştir. Karabük'teki Soğanlı ve Araç çaylarının arasında yer alan geniş çeltik tarlaları üzerine kurulacak Türkiye'nin ilk entegre demir çelik tesisinin temeline ilk harcı, 3 Nisan 1937 tarihinde dönemin Başbakanı İsmet İnönü koymuş ve böylece ülkemizde çeltik tarımından çelik sanayine dönüşüm başlamıştır.
Temele konan bu ilk harçtan sadece bir yıl sonra, 1 Mart 1938'de makine montajlarına başlanılan Karabük Demir Çelik Fabrikaları, Türk mühendis, teknisyen ve işçilerinin üstün çabaları sayesinde 2 yıl gibi kısa bir sürede tamamlanarak, 6 Haziran 1939'dan itibaren peyderpey işletmeye alınmıştır.
Haddecilerin doğuşu
1950'li yıllara gelindiğinde ise Türkiye, Anadolu'nun dört bir yanından Karabük Demir-Çelik fabrikalarına işçi olarak gelen, ancak fabrikanın birçok fırsat yarattığını gören, o güne kadar sanayi ile karşılaşmamış bazı genç girişimcilerin tarih yazdığına şahit olacaktı.
Bu gençler kurdukları, o yıllar için çok büyük bugün için ise küçücük haddehanelerde, Demir-Çelik fabrikalarından aldıkları hammaddeyi (kütük demir) yine fabrikadan aldıkları kok kömürlü tav fırınlarında tavlayarak inşaat demiri üretmeyi başardılar ve ülkemizin imarında pay sahibi oldular. Biraz tarih bilenler bu hikâyenin Türklerin Orta Asya'dan çıkış destanı ile benzerlik taşıdığını fark edeceklerdir.
Haddehaneler yıllar içinde gelişme kaydetmiş ve 1980'li yıllardaki ihracat hamlesinde de pay sahibi olmayı başarmışlardır. Olayın bir başka boyutu ise bu tesislerin tamamen girişimcilerin öz sermayeleri ile kurulmuş olmasıdır.
1990'lı yıllarda sayıları 53 haddehaneye kadar çıkmışsa da bugün 19 üyemizle faaliyetlerimizi sürdürüyoruz. Bunun başlıca ve en önemli sebebi, bizlerin Karabük'te var oluş nedeni olan Demir-Çelik fabrikalarının yeterli hammadde verememesidir. Diğer önemli bir sebep ise limanlara uzak oluşumuz nedeniyle ilave navlun ücretlerinin rekabet şansımızı olumsuz etkilemesidir. Bu olumsuz koşullar nedeniyle Karabük'ü terk ederek limanlara yakın illere göç eden meslektaşlarımızdan en az 10 tanesi bugün Türkiye'nin ilk 500 şirketi arasındadır ve biz bu meslektaşlarımızla gurur duyuyoruz.
Demir-Çelik kültürünün yoğun olarak yaşandığı bir kent olarak Demir-Çeliğin Başkentidir Karabük.
Karabük demir-çelik sektörü, sahip olduğu köklü sanayi kültürü, nitelikli iş gücü ve üretim kapasitesiyle hem bölgesel kalkınmanın hem de Türkiye'nin sanayileşme ve ihracat hedeflerinin önemli unsurlarından biridir. Demir-çelik sektörü; inşaat, otomotiv, makine, ulaştırma ve savunma sanayisi gibi birçok sektörün temel girdisini sağlaması nedeniyle ülke ekonomisinde stratejik bir konuma sahiptir.
Türkiye Yüzyılı vizyonunda öne çıkan üretim kapasitesinin artırılması, ihracatın güçlendirilmesi, teknolojik dönüşüm ve yüksek katma değerli sanayi hedefleri doğrultusunda Karabük demir-çelik sektörünün yalnızca üretim miktarını artırması değil; enerji verimliliği, dijitalleşme, düşük karbonlu üretim, Ar-Ge ve nitelikli ürün geliştirme alanlarında da ilerlemesi gerekmektedir.
Bu çerçevede, Karabük'ün üretim gücünün uluslararası pazarlara daha etkin biçimde ulaştırılmasında Filyos Limanı önemli bir lojistik fırsat sunmaktadır. Limanın demir yolu ve kara yolu bağlantılarıyla sanayi bölgelerine etkin biçimde entegre edilmesi; hammadde tedarikinde sürekliliğin sağlanmasına, taşıma maliyetlerinin düşürülmesine, teslimat sürelerinin kısaltılmasına ve Karabük'te üretilen demir-çelik ürünlerinin dış pazarlara daha rekabetçi koşullarda ulaştırılmasına katkı sağlayabilir. Bu potansiyelin gerçekleşmesi, liman altyapısının yanı sıra demir yolu bağlantılarının, lojistik merkezlerin ve bölgesel üretim ağlarının eş zamanlı geliştirilmesine bağlıdır.
Bu doğrultuda Karabük'ün sanayi birikiminin Filyos Limanı'nın lojistik avantajlarıyla bütünleştirilmesi, bölgenin uluslararası değer zincirlerine katılımını güçlendirebilecek ve Türkiye'nin sürdürülebilir büyüme, rekabetçi üretim ve ihracat odaklı kalkınma hedeflerine katkı sağlayabilecek stratejik bir yaklaşım olarak değerlendirilmektedir.
